Orta Doğu’da artan jeopolitik gerilimler küresel piyasalarda risk algısını yükseltirken, yatırımcıların güvenli liman arayışı dolar talebini artırdı. Enerji arzına yönelik endişelerin petrol fiyatlarında yukarı yönlü baskı oluşturması, enflasyon görünümünü de yeniden gündeme taşıdı. Bu gelişmelerin etkisiyle ABD dolarının başlıca para birimleri karşısındaki performansını ölçen dolar endeksi, 25 Kasım 2025’ten bu yana ilk kez 100 seviyesinin üzerine çıktı.
Piyasalarda jeopolitik risklerin artması, yatırımcıların daha güvenli kabul edilen varlıklara yönelmesine neden oluyor. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ile İran’dan gelen misillemelerin yarattığı belirsizlik ortamı da dolar talebini destekleyen unsurlar arasında yer aldı. Küresel piyasalarda yaşanan bu hareketlilik, özellikle enerji ve döviz piyasalarında belirgin dalgalanmalar yaratıyor.
ORTA DOĞU GERİLİMİ PETROL FİYATLARINI YUKARI ÇEKİYOR
Orta Doğu’da süregelen çatışma ve siyasi gerilimler enerji piyasalarında arz güvenliğine ilişkin endişeleri artırıyor. Bu durum petrol fiyatlarında yukarı yönlü baskının sürmesine yol açarken, enerji maliyetlerindeki artış küresel enflasyon görünümünü de etkiliyor.
Petrol fiyatlarının yükselmesi, başta gelişmiş ekonomiler olmak üzere birçok ülkede enflasyon baskısının yeniden güçlenebileceği beklentisini doğuruyor. Bu tablo, merkez bankalarının para politikasında daha temkinli adımlar atabileceği yönündeki öngörüleri de artırıyor.
Enerji maliyetlerindeki artış yalnızca üretim ve tüketim maliyetlerini değil, aynı zamanda finansal piyasalardaki varlık fiyatlamalarını da etkiliyor. Uzmanlara göre jeopolitik kaynaklı enerji fiyatı artışları, kısa vadede küresel piyasalarda oynaklığın devam etmesine neden olabilir.
FED FAİZ İNDİRİMİ BEKLENTİLERİ ZAYIFLADI
Küresel piyasalarda yaşanan gelişmeler ABD Merkez Bankası’nın para politikası beklentilerini de etkiledi. Artan enflasyon riskleri ve güçlü ekonomik görünüm, piyasaların Fed’den beklediği faiz indirimi adımlarının ötelenmesine neden oldu.
Para piyasalarındaki fiyatlamalara göre Fed’in yılın ilk faiz indirimini temmuz toplantısında yapabileceği öngörülüyor. Daha önce yıl içinde iki faiz indirimi beklentisi bulunurken, son gelişmelerin ardından bu beklenti bir indirime kadar geriledi.
Bu beklentilerle birlikte dolar endeksi 100,3 seviyesine kadar yükselerek önemli bir eşiği geçti. Endeks, yıl başından bu yana yaklaşık yüzde 2 oranında değer kazandı.
DÖVİZ PİYASALARINDA DOLAR GÜÇLENİYOR
Doların küresel çapta güç kazanması döviz paritelerinde de dikkat çekici hareketlere yol açtı. Avro/dolar paritesi 1,1433 seviyesine gerileyerek Ağustos 2025’ten bu yana en düşük seviyesini gördü.
Aynı dönemde dolar/İsviçre frangı paritesi 0,7895 ile 23 Ocak 2026’dan bu yana en yüksek seviyeye çıkarken, dolar/yen paritesi ise 159,68 seviyesine yükselerek Temmuz 2024’ten bu yana en yüksek seviyesini test etti.
Bu gelişmeler doların küresel piyasalardaki güçlü konumunu bir kez daha ortaya koydu. Uzmanlar, artan jeopolitik riskler ve enerji fiyatlarındaki yükselişin dolar talebini desteklemeye devam edebileceğini ifade ediyor.
UZMANLAR: BELİRSİZLİK DÖNEMLERİNDE DOLAR ÖNE ÇIKIYOR
İstanbul Bilgi Üniversitesi Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erhan Aslanoğlu, küresel risk algısının son dönemde belirgin şekilde yükseldiğine dikkat çekti. Aslanoğlu, doların dünyanın en büyük rezerv para birimi olmasının ve küresel ticarette önemli paya sahip bulunmasının yatırımcıların dolara yönelmesinde etkili olduğunu belirtti.
Doların dünya ticareti ve yatırımlarındaki payının bir miktar azalsa da hâlâ en büyük paya sahip olduğuna işaret eden Aslanoğlu, belirsizlik dönemlerinde yatırımcıların dolar tutmayı tercih ettiğini ifade etti.
Societe Generale FX Strateji Başkanı Kit Juckes ise doların rezerv para birimi statüsünün belirsizlik zamanlarında bu para birimini desteklemeye devam ettiğini söyledi. Juckes’e göre ABD ekonomisinde ciddi bir yavaşlama yaşanmadığı ve petrol fiyatlarında keskin bir düşüş görülmediği sürece doların önümüzdeki dönemde güçlü kalması bekleniyor.
